هزار و یک شب ( دو جلد )

 درباره کتاب :

کتاب «هزار و یک شب» (یا همان الف لیلة و لیلة) یکی از شگفت‌انگیزترین و تاثیرگذارترین مجموعه‌های داستانی در ادبیات جهان است. این کتاب تنها یک اثر ادبی نیست، بلکه میراثی مشترک از فرهنگ‌های ایرانی، هندی و عربی است که قرن‌ها دهان‌به‌دهان گشته تا به شکل امروزی درآمده است.

در ادامه، ابعاد مختلف این شاهکار را بررسی می‌کنیم:

۱. ریشه و تاریخچه (از هزار افسان تا هزار و یک شب)

بسیاری از پژوهشگران معتقدند هسته اولیه این کتاب، یک اثر پهلوی (ایرانی) به نام «هزار افسان» بوده است.

• در قرن دوم هجری، این کتاب از پهلوی به عربی ترجمه شد.

• در طول قرن‌ها، داستان‌های جدیدی از فرهنگ‌های بغداد (دوره عباسی) و قاهره (دوره مملوکان) به آن اضافه شد.

• نام «هزار و یک شب» احتمالاً به این دلیل انتخاب شده که در فرهنگ قدیم، عدد ۱۰۰۰ نماد «تعداد زیاد» بود و عدد ۱ را برای نشان دادن «بی‌شمار بودن» به آن اضافه کردند.

۲. ساختار روایی (داستان در داستان)

تکنیک اصلی این کتاب «روایت قاب» (Frame Story) است. داستان اصلی درباره شهرزاد است:

پادشاهی به نام شهریار، پس از خیانت همسرش، تصمیم می‌گیرد هر شب با دختری ازدواج کند و صبح روز بعد او را به قتل برساند. شهرزاد، دختر وزیر، داوطلب می‌شود تا این چرخه را بشکند. او هر شب داستانی می‌گوید و در حساس‌ترین نقطه، قصه را قطع می‌کند تا پادشاه برای شنیدن ادامه آن، مرگ او را یک شب دیگر به تعویق بیندازد. این روند ۱۰۰۱ شب ادامه می‌یابد تا پادشاه اصلاح می‌شود.

۳. بهترین ترجمه فارسی (نسخه تسوجی)

معتبرترین و زیباترین ترجمه فارسی این کتاب متعلق به عبداللطیف طسوجی (دوره قاجار) است.

• او نثر کتاب را به فارسی شیوایی برگرداند.

• اشعار عربی متن را سروش اصفهانی به شعر فارسی ترجمه کرد. این نسخه به دلیل حفظ لحن افسانه‌ای و اصالت ادبی، همچنان محبوب‌ترین نسخه در میان ایرانیان است.

۴. درون‌مایه و شخصیت‌ها

داستان‌های هزار و یک شب طیف وسیعی از موضوعات را شامل می‌شوند:

• عجایب و سحر: غول‌های چراغ، قالیچه‌های پرنده و جادوگران (مانند داستان علاءالدین).

• سفر و ماجراجویی: دریانوردی و کشف سرزمین‌های ناشناخته (مانند سندباد بحری).

• عدالت و تدبیر: داستان‌هایی درباره خلیفه هارون‌الرشید که با لباس مبدل در شهر می‌گشت.

• نقش زنان: شهرزاد نماد خرد و قدرت کلمه است که با هنرِ قصه‌گویی، خشونت را مهار می‌کند.

چرا باید هزار و یک شب را خواند؟

این کتاب آیینه‌ای از زندگی مردمان قدیم در شرق است؛ از جزئیات بازارها و پوشش‌ها گرفته تا باورهای عامیانه و فلسفه زندگی. هزار و یک شب الهام‌بخش بزرگانی چون بورخس، مارکز و حتی سازندگان انیمیشن‌های دیزنی بوده است.

برای خرید کتاب اینجا کلیک کنید