آتش دل ( یادگارنامه استاد جلال تاج اصفهانی )

درباره کتاب

جلال‌الدین تاج اصفهانی (زادهٔ ۱۲۸۲ – درگذشتهٔ ۱۳ آذر ۱۳۶۰) خواننده موسیقی سنتی اهل ایران  بود.

تاج اصفهانی در سال ۱۲۸۲ در اصفهان‏ زاده شد. پدرش اسماعیل معروف به تاج‌الواعظین بود که تا حدی با دستگاههای موسیقی سنتی ایرانی آشنایی داشت. تاج در ده سالگی نزد پدر و استادانی چون عبدالرحیم اصفهانی ، نایب اسدالله ، حسین خضوعی ، حسین عندلیب ، حبیب شاطر حاجی  به دانش‌اندوزی پرداخت. وی به شعرهای سعدی علاقهٔ زیادی داشت و گزیده‌هایی از اشعار سعدی و دیگر شاعران را حفظ بود و در هنگام اجرای آواز به تناسب زمان و محیط از آن اشعار استفاده می‌کرد.

دکلاماسیون شعر، تحریرهای برجسته، تنوع تحریری، صدایی رسا و قدرتمند و مناسب خوانی برخی از ویژگی‌های آوازی اوست.

او از همان سال ۱۳۱۹ همکاری با رادیو را آغاز کرد و از ۱۳۲۸ به همکاری با رادیو اصفهان پرداخت. تاج، ضمن خوانندگی، سرپرست نوازندگان رادیو اصفهان نیز گردید. وی در رادیو اصفهان به اجرای برنامه‌هایی با تار اکبر خان نوروزی  و برنامهٔ آموزش کوشه های دستگاههای  موسیقی ایرانی پرداخت.  از ماندگارترین آثارش می‌توان به آتش دل اشاره کرد.

از جمله شاگردان جلال تاج اصفهانی می‌توان به نام‌هایی نظیر جواد حاجی ده آباد میبدی احمد مراتب متخلص به دره التاج، هوشمند عقیلی ، حسین خواجه امیری ( ایرج ) ، علی اصغر شاهزیدی ، محمد تقی سعیدی ، فضل‌الله شاه‌زمانی، رضا قرنیان اصفهانی، مرتضی شریف، کریم سماوی، حمید رضا نوربخش ، ملک محمد مسعودی، عسگری آقاجانیان میری، سید رضا طباطبایی‌نیا،  علی رستمیان، علیرضا افتخاری ، ناصر یزدخواستی و معین  اشاره کرد.

از مشهورترین آثار جلال‌الدین تاج اصفهانی صفحه آواز همایون است که در حدود ۱۳۱۲ خورشیدی در تهران ضبط شد. این اثر، دهه‌های متوالی از شهرت و محبوبیت برخوردار بود و از آثار معیار در بررسی مکتب آواز اصفهان است.

تاج اصفهانی در بامداد ۱۳ آذر ۱۳۶۰ در سن ۷۸ سالگی در منزل پدری به‌علت کهولت سن و چند نوع بیماری درگذشت. آرامگاه او در آرامگاه خانوادگی تاج اصفهانی در تکیه سیدالعراقین واقع در تخت فولاد اصفهان قرار دارد.